Veel directeur-grootaandeelhouders (dga’s) gaan ervan uit dat zij alleen een gebruikelijk loon hoeven op te nemen als zij fulltime of actief in hun onderneming werken. In de praktijk ligt dat genuanceerder. Ook wanneer een dga slechts beperkt werkzaamheden verricht, kan de gebruikelijkloonregeling van toepassing zijn.
Een recente uitspraak van het gerechtshof onderstreept dat de Belastingdienst en de rechter vooral kijken óf werkzaamheden zijn verricht, niet alleen hoeveel.
Wat is de gebruikelijkloonregeling?
Een dga die werkzaamheden verricht voor zijn eigen bv, moet zichzelf in beginsel een gebruikelijk loon uitkeren. Hiermee wil de wetgever voorkomen dat ondernemers hun werkzaamheden uitsluitend belonen via dividend, waardoor minder loonbelasting wordt betaald.
Het gebruikelijk loon bedraagt in 2026 in beginsel ten minste het wettelijk normbedrag, tenzij aannemelijk kan worden gemaakt dat voor vergelijkbare werkzaamheden een lager loon gebruikelijk is. Ook het loon van de meestverdienende werknemer binnen de onderneming kan daarbij een rol spelen.
Ook beperkte werkzaamheden tellen mee
In de zaak die onlangs aan het gerechtshof werd voorgelegd, stelde een dga dat hij vanwege ernstige gezondheidsklachten vrijwel geen werkzaamheden voor zijn bv had verricht. Volgens hem was de gebruikelijkloonregeling daarom niet van toepassing.
Uit het dossier bleek echter dat hij namens de bv verschillende administratieve werkzaamheden had uitgevoerd. Zo correspondeerde hij met de Belastingdienst, diende hij bezwaarschriften in en verzorgde hij diverse fiscale verzoeken.
Het hof oordeelde dat deze werkzaamheden voldoende waren om de gebruikelijkloonregeling toe te passen.
Bewijslast ligt bij de dga
De uitspraak laat zien dat de bewijslast grotendeels bij de dga ligt. Wie een lager gebruikelijk loon wil toepassen, moet aannemelijk maken dat dit past bij de werkzaamheden die daadwerkelijk worden verricht.
Medische verklaringen alleen zijn daarvoor meestal onvoldoende. Zij kunnen wel onderbouwen dat iemand beperkt inzetbaar is, maar zeggen niets over welk loon gebruikelijk is voor de werkzaamheden die nog wél worden uitgevoerd.
In de praktijk vraagt een lager gebruikelijk loon daarom vaak om een goede onderbouwing, bijvoorbeeld met gegevens over vergelijkbare functies, het aantal gewerkte uren of de aard van de werkzaamheden.
Voorkom discussies achteraf
Voor dga’s die langdurig ziek zijn, minder zijn gaan werken of slechts beperkt actief zijn binnen hun onderneming, is het verstandig om het gebruikelijk loon regelmatig te beoordelen. Niet alleen de gezondheidssituatie is daarbij van belang, maar vooral welke werkzaamheden feitelijk nog worden verricht en hoe deze kunnen worden onderbouwd.
Een goede vastlegging van de werkzaamheden en een tijdige beoordeling van het gebruikelijk loon kunnen veel discussie met de Belastingdienst voorkomen.
Gebruikelijk loon vraagt om maatwerk
De gebruikelijkloonregeling kent verschillende uitzonderingen en beoordelingscriteria. De juiste hoogte van het loon hangt af van de feiten en omstandigheden van het geval. Daarom is het verstandig om wijzigingen in de werkzaamheden, gezondheid of bedrijfsvoering tijdig fiscaal te laten beoordelen.
Zo voorkom je dat achteraf correcties of naheffingen worden opgelegd en weet je zeker dat het gebruikelijk loon aansluit bij jouw situatie.
